Przejdź do treści

Oszustwa pożyczkowe: jak je rozpoznać i co zrobić

Oszuści podszywają się pod firmy pożyczkowe, „prywatnych inwestorów” i pośredników. Najczęściej chcą pieniędzy przed wypłatą albo dostępu do Twojego konta. Opisujemy schematy na podstawie ostrzeżeń KNF, CERT Polska, policji, BIK i ZBP.

Test i wyszukiwarka działają w Twojej przeglądarce, nic nie wysyłamy

Redakcja bankomator.pl · aktualizacja 13 października 2026

Jak się chronić

  1. Sprawdź firmęRejestr KNF, wykaz banków i lista ostrzeżeń w jednej wyszukiwarce.
  2. Nie płać z góryLegalna firma nie bierze opłat przed wypłatą pożyczki.
  3. Zgłoś i działajBank, policja, zastrzeżenie PESEL. Liczą się minuty.

Artykuły

Najczęstsze schematy

Opłata przygotowawcza lub „ubezpieczenie” przed wypłatą

Oszust obiecuje pożyczkę, a po złożeniu wniosku informuje, że pieniądze zostaną wypłacone dopiero po wpłacie opłaty przygotowawczej, prowizji, „ubezpieczenia” albo „zabezpieczenia”. Po pierwszej wpłacie zwykle pojawia się kolejna opłata, a pożyczka nigdy nie trafia na konto. Policja ostrzega przed firmami i osobami, które za usługi finansowe biorą pieniądze z góry, a UOKiK i UKNF zwracały uwagę, że wpłaty przed podpisaniem umowy, bez znajomości jej warunków, wiążą się z dużym ryzykiem.

Dzień dobry, Pani wniosek na 15 000 zł został zaakceptowany. Aby uruchomić wypłatę, prosimy o opłacenie ubezpieczenia pożyczki w kwocie 390 zł na rachunek 00 1111 2222 3333 4444 5555 6666. Po zaksięgowaniu środki zostaną przelane jeszcze dziś. Dział Wypłat, Finanse Kredytowe Polska

Po czym poznasz:

  • Firma żąda pieniędzy przed wypłatą pożyczki, a nie potrąca kosztów z kwoty umowy.
  • Nie dostajesz wcześniej umowy ani formularza informacyjnego z kosztami.
  • Po pierwszej wpłacie pojawiają się kolejne „opłaty” (podatek, ubezpieczenie, odblokowanie przelewu).
  • Wpłata ma trafić na rachunek osoby prywatnej albo jest wymagana w gotówce.

„Prywatny inwestor” z mediów społecznościowych lub komunikatora

W grupach i ogłoszeniach pojawia się osoba lub „firma”, która udziela prywatnych pożyczek poza bankami i obiecuje, że nie sprawdzi historii kredytowej. Kontakt odbywa się przez komunikator, a warunkiem wypłaty jest wpłata „zabezpieczenia”, czasem w gotówce. Policja opisała przypadek, w którym mężczyzna wpłacił 12 000 zł zabezpieczenia do rzekomej prywatnej pożyczki i nie dostał ani pożyczki, ani zwrotu.

Cześć, udzielam prywatnych pożyczek od 5 do 200 tys. zł, nie sprawdzam historii w biurach kredytowych. Jedyny warunek to zabezpieczenie 10% kwoty, które oddaję po spłacie. Napisz na komunikatorze, wyślę umowę w PDF. Marek, inwestor prywatny

Po czym poznasz:

  • Oferta z grupy, komentarza lub ogłoszenia, kontakt tylko przez komunikator.
  • Brak nazwy firmy, NIP, KRS i numeru wpisu w rejestrze KNF.
  • Wymagane „zabezpieczenie” lub „kaucja” przed wypłatą.
  • Obietnica, że nikt nie zajrzy do Twoich dochodów ani historii kredytowej.

Fałszywe strony podszywające się pod znane firmy

Przestępcy kopiują wygląd strony znanej firmy pożyczkowej lub banku i rejestrują adres różniący się jedną literą, znakiem albo końcówką domeny. Link trafia do ofiary przez reklamę w wyszukiwarce, ogłoszenie lub SMS. Na takiej stronie ofiara wpisuje dane osobowe, dane logowania do banku albo płaci „opłatę” przez podrobioną bramkę płatności. CERT Polska opisał fałszywy serwis pożyczkowy, który kopiował treści prawdziwego serwisu i zbierał dane osób szukających pożyczki.

Twoja pożyczka 3000 zł czeka na wypłatę. Potwierdź dane i opłać weryfikację 1,00 zł: https://pozyczka-plus24-wyplata.example

Po czym poznasz:

  • Adres strony różni się od prawdziwego jedną literą, myślnikiem lub końcówką.
  • Wszedłeś przez reklamę lub link z SMS, a nie wpisując adres samodzielnie.
  • Na stronie brakuje pełnych danych spółki, KRS i numeru wpisu do rejestru instytucji pożyczkowych.
  • Strona prosi o login i hasło do bankowości albo kod z SMS.

Prośba o instalację AnyDesk lub innego programu do zdalnego pulpitu

Rozmówca podaje się za konsultanta firmy pożyczkowej, pracownika banku albo „działu bezpieczeństwa” i prosi o zainstalowanie programu do pomocy zdalnej, rzekomo żeby dokończyć wniosek lub zabezpieczyć pieniądze. Po instalacji widzi ekran ofiary, przejmuje dostęp do bankowości i może zaciągnąć kredyt lub wykonać przelewy, które ofiara sama potwierdza. KNF podkreśla, że instytucje finansowe nigdy nie proszą klientów o instalację oprogramowania do pomocy zdalnej.

Aby dokończyć wniosek o pożyczkę, nasz doradca musi sprawdzić poprawność danych na Pana telefonie. Proszę zainstalować aplikację do pomocy zdalnej ze sklepu i podać 9-cyfrowy kod, który się wyświetli. To standardowa procedura weryfikacyjna.

Po czym poznasz:

  • Prośba o instalację aplikacji lub programu (np. AnyDesk, TeamViewer, QuickSupport).
  • Prośba o podanie kodu z aplikacji do pomocy zdalnej.
  • Prośba o zalogowanie się do banku w trakcie rozmowy.
  • Rozmówca twierdzi, że na Twoje dane zaciągnięto pożyczkę i trzeba ją „zablokować”.

Kod BLIK „do weryfikacji”

Oszust prosi o wygenerowanie kodu BLIK i przesłanie go, tłumacząc to weryfikacją konta, opłatą za wniosek albo „testem” przed wypłatą. Kod BLIK nie służy do weryfikacji: osoba, która go dostanie, może nim zapłacić lub wypłacić gotówkę z bankomatu, gdy tylko potwierdzisz operację w aplikacji. Policja przypomina, że takiej transakcji nie da się cofnąć jak zwykłego przelewu.

Do weryfikacji rachunku przed wypłatą pożyczki prosimy o przesłanie 6-cyfrowego kodu BLIK z aplikacji banku. Kod nie obciąży konta, służy tylko do potwierdzenia tożsamości. Prosimy potwierdzić operację w aplikacji, gdy się pojawi.

Po czym poznasz:

  • Ktoś prosi o kod BLIK w wiadomości lub przez telefon.
  • Słyszysz, że potwierdzenie w aplikacji „niczego nie obciąży”.
  • W aplikacji widzisz wypłatę z bankomatu albo płatność, której sam nie robisz.

Zdjęcie dowodu, selfie i dane do bankowości

„Doradca” prosi o zdjęcie lub skan dowodu osobistego, selfie z dokumentem albo z kartką z napisem, a czasem także o login i hasło do bankowości, rzekomo do weryfikacji. Takie dane wystarczą, żeby założyć konto lub zaciągnąć pożyczkę na Twoje nazwisko. KNF ostrzega, że skan dowodu może posłużyć do założenia rachunku i zaciągnięcia kredytu lub pożyczki na dane ofiary.

Ostatni krok weryfikacji: prosimy przesłać na czacie zdjęcie dowodu osobistego z obu stron oraz selfie z dowodem przy twarzy. Dla przyspieszenia decyzji prosimy też o login do bankowości, sprawdzimy tylko historię wpływów.

Po czym poznasz:

  • Prośba o zdjęcie dowodu lub selfie przesłane przez komunikator lub e-mail.
  • Prośba o login, hasło albo kody SMS z banku.
  • Brak oficjalnej strony lub aplikacji firmy, w której odbywa się weryfikacja.

Pożyczka „dla każdego” bez oceny zdolności kredytowej

Ogłoszenie obiecuje wysoką kwotę każdemu, bez oceny dochodów, zatrudnienia i historii kredytowej. Taka obietnica przyciąga osoby, którym odmówił bank, a potem służy do wyłudzenia opłaty albo danych. Policja wymienia jako sygnał ostrzegawczy kredyty o bardzo atrakcyjnych warunkach, przy których nie bada się zdolności kredytowej, a obiecywana kwota jest bardzo wysoka.

Pożyczka do 50 000 zł dla każdego! Nie sprawdzamy historii kredytowej, nie potrzebujemy zaświadczeń o dochodach. Wystarczy dowód osobisty i opłata manipulacyjna 199 zł. Pisz na komunikatorze.

Po czym poznasz:

  • Obietnica pożyczki bez oceny historii kredytowej i dochodów.
  • Bardzo wysoka kwota przy bardzo niskich kosztach.
  • Brak umowy na piśmie przed wpłatą lub odmowa jej pokazania.

Co zrobić, gdy już zapłaciłeś albo podałeś dane

Działaj od razu, liczą się minuty. Kolejność ma znaczenie: najpierw bank, potem policja i zastrzeżenia.

  1. Zadzwoń do banku i zablokuj kartę oraz dostęp. Skontaktuj się z bankiem przez numer z karty, aplikacji lub oficjalnej strony. Zablokuj kartę, poproś o zablokowanie dostępu do bankowości i zgłoś podejrzane operacje. Jeśli nie masz dostępu do aplikacji, kartę zastrzeżesz pod numerem (+48) 828 828 828. To ogólnopolski System Zastrzegania Kart Związku Banków Polskich: system przekieruje Cię do Twojego banku. Numer działa całą dobę, 7 dni w tygodniu, z dowolnego miejsca na świecie, a za połączenie płacisz według taryfy operatora. Następnie złóż reklamację w banku. (+48) 828 828 828
  2. Zgłoś sprawę na policję. Jeśli oszust właśnie dzwoni lub naciska na Ciebie, rozłącz się i zadzwoń pod 112. Zawiadomienie o przestępstwie złożysz w dowolnej jednostce policji albo w prokuraturze, można je też wysłać pocztą. Zabierz dokument ze zdjęciem, adres strony, kopię rozmów (SMS, e-mail, komunikator) bez zmian, numer rachunku, na który wpłaciłeś pieniądze, potwierdzenia przelewów oraz informację, czy i kiedy zastrzegłeś PESEL. Poproś o potwierdzenie złożenia zawiadomienia, przyda się w banku i w BIK. 112; dowolna jednostka policji
  3. Zastrzeż numer PESEL. PESEL zastrzeżesz bezpłatnie w aplikacji mObywatel, w serwisie mObywatel.gov.pl (logowanie m.in. profilem zaufanym lub przez bank) albo w dowolnym urzędzie gminy. Usługa działa od 17 listopada 2023 r., a od 1 czerwca 2024 r. banki, firmy pożyczkowe, notariusze i operatorzy telekomunikacyjni muszą sprawdzać rejestr zastrzeżeń przed zawarciem niektórych umów. Według gov.pl osoba, której PESEL był zastrzeżony, nie będzie musiała spłacać zadłużenia zaciągniętego przez oszustów. Zastrzeżenie możesz czasowo cofnąć i ustawić, kiedy ma wrócić automatycznie. aplikacja mObywatel, mObywatel.gov.pl, urząd gminy
  4. Zastrzeż dowód osobisty. Jeśli oszust ma zdjęcie lub dane Twojego dowodu, zastrzeż dokument. W aplikacji mObywatel wybierz Usługi, Ochrona danych, Zastrzeż dokument (wymagane: pełnoletność, mDowód, aplikacja w wersji 4.75.0 lub wyższej). Zastrzeżenie trafia do Systemu Dokumenty Zastrzeżone Związku Banków Polskich, z którego korzystają banki i inne firmy. Dokument można też zastrzec w banku; zastrzeżenie zrobione w banku cofa się w placówce tego banku. CERT Polska wskazuje też możliwość unieważnienia dowodu w mObywatelu, na gov.pl lub w urzędzie gminy; unieważnienia nie da się cofnąć i trzeba wyrobić nowy dokument. aplikacja mObywatel; oddział banku
  5. Zmień hasła i sprawdź urządzenia. Zmień hasło do bankowości, poczty e-mail i mediów społecznościowych, zaczynając od urządzenia, któremu ufasz. Jeśli instalowałeś program do zdalnego pulpitu, odinstaluj go i powiedz o tym bankowi. Włącz logowanie dwuskładnikowe w mediach społecznościowych, bo przejęte konta służą oszustom do kolejnych wyłudzeń.
  6. Zgłoś stronę, SMS lub e-mail do CERT Polska. Podejrzany SMS przekaż bez zmian, razem z linkiem, na bezpłatny numer 8080 (funkcja „przekaż” lub „udostępnij”). Numer działa od 22 listopada 2023 r., z jednego numeru można zgłosić maksymalnie 3 wiadomości w ciągu 4 godzin. Fałszywą stronę lub e-mail zgłosisz formularzem na incydent.cert.pl albo na adres cert@cert.pl. SMS 8080; https://incydent.cert.pl/; cert@cert.pl
  7. Poinformuj KNF o podmiocie bez zezwolenia. Informacje o podmiotach, które mogą działać bez wymaganego zezwolenia lub wpisu, można przesłać do KNF na adres ostrzezenia@knf.gov.pl. Sprawdź też, czy firma jest na Liście ostrzeżeń publicznych KNF. Zgłoszenie do KNF nie zastępuje zawiadomienia na policji. ostrzezenia@knf.gov.pl
  8. Sprawdź BIK i włącz Alerty BIK. Pobierz Raport BIK i sprawdź, czy nie ma w nim kredytów lub zapytań, o które nie występowałeś. Alerty BIK to płatna usługa: dostajesz SMS, gdy ktoś złoży wniosek o kredyt lub pożyczkę na Twoje dane, z nazwą instytucji. Do Alertów BIK można bezpłatnie dołączyć Zastrzeżenie kredytowe, które działa w instytucjach uczestniczących w tym systemie. Jeśli alert dotyczy wniosku, którego nie składałeś, skontaktuj się z BIK. Według poradnika BIK z 2023 r. ofiary wyłudzeń mogą dostać bezpłatny Pakiet BIK po okazaniu potwierdzenia zgłoszenia na policję (warunki sprawdź na bik.pl). https://www.bik.pl/
  9. Gdy bank odrzuci reklamację. Jeśli spór dotyczy legalnej instytucji finansowej, pomocy możesz szukać u Rzecznika Finansowego (tel. 22 333 73 26, 22 333 73 27, porady@rf.gov.pl). Proste porady konsumenckie daje też infolinia 801 440 220 lub 222 66 76 76 (opłata według taryfy operatora). Rzecznik Finansowy: 22 333 73 26/27, porady@rf.gov.pl

Gdzie zgłaszać

Jeśli masz długi i szukasz pieniędzy w pośpiechu, zajrzyj do poradnika Spirala długów i bezpłatna pomoc. Wzory pism do banku i firmy pożyczkowej znajdziesz w dziale Wzory pism.

Źródła